نوآورترین اقتصادهای دنیا کدامند؟
✏️فاطمه لطفی | روزنامهنگار
آلمانیها مردمانی مبتکر هستند. آنها دستگاه چاپ، خودرو و دستگاه اشعه ایکس را اختراع کردند، MP3 و پاستیل خرسی هم که دیگر جای خود دارد. این کشور همچنان سهم بزرگی در پیشرفت فناوری دارد و در سال ۲۰۲۴ بیش از ۱۶۷۰۰ درخواست ثبت اختراع بینالمللی ثبت کرده.
اما طبق رتبهبندی جهانی جدید ۱۳۹ اقتصاد که توسط دفتر جهانی مالکیت معنوی (WIPO) منتشر شده، آلمان دیگر جزو ده کشور نوآور جهان نیست. چین جای آن را گرفته است.
شاخص نوآوری جهانی (The Global Innovation Index (GII) 2025) برای هجدمین سال پیاپی عملکرد نوآوری را در حدود ۱۴۰ اقتصاد اندازهگیری کرده است. بر این اساس شش کشور از ده کشور برتر نوآور جهان، اروپایی هستند.
این شاخص، روندهای نوآوری جهانی را از طریق الگوهای سرمایهگذاری، پیشرفت فناوری، نرخ پذیرش و تاثیرات اجتماعی-اقتصادی دنبال میکند. این شاخص، منبع مفیدی برای دولت، صنعت، محققان و هر کسیست که در توسعه اکوسیستمهای نوآوری در سراسر جهان سهمی دارد.
در این شاخص سوئیس رتبه اول است، جایگاهی که از سال ۲۰۱۱ در اختیار داشته. سوئد و ایالات متحده به ترتیب در رتبههای دوم و سوم قرار گرفتند. کره جنوبی، سنگاپور، بریتانیا، فنلاند، هلند و دانمارک به ترتیب بعد از ایالات متحده هستند، چین در رتبه دهم قرار گرفته و آلمان به رتبه یازدهم سقوط کرد.
در بین کشورهای خاورمیانه، امارات متحده عربی با قرار گرفتن در رتبه 30 بهترین عملکرد را دارد. رتبه ترکیه 43 است، عربستان 46 و قطر 48.
جمهوری اسلامی ایران در بین ۱۳۹ اقتصاد معرفی شده در شاخص جهانی نوآوری ۲۰۲۵، رتبه ۷۰ را دارد.
امسال ایران در ورودیهای نوآوری رتبه ۱۰۹ را دارد. این رتبه نسبت به سال گذشته پایینتر است.
اما در خروجیهای نوآوری رتبه ۴۶ را دارد. این رتبه نسبت به سال گذشته بالاتر است.
شاخص جهانی نوآوری ۲۰۲۵ (GII 2025) میگوید اقتصادهای با درآمد متوسط مانند چین، هند، ترکیه و ویتنام عملکردی قوی دارند و این کشورها همچنان در این رتبهبندی در حال صعود هستند.
سنگال، تونس، ازبکستان و رواندا هم «به عنوان کشورهایی با عملکرد برتر در نوآوری پویا» در حال ظهور هستند.
از طرفی رتبهبندی خوشههای GII، که با دادههای سرمایهگذاری خطرپذیر گسترش یافته، بزرگترین قطبهای نوآوری جهان را به ترتیب زیر نشان میدهد:
شنژن-هنگ کنگ-گوانگژو
توکیو-یوکوهاما
سن خوزه-سانفرانسیسکو
پکن
سئول
شانگهای-سوژو
نیویورک
لندن
بوستون-کمبریج
لسآنجلس
۱۰۰ خوشه برتر در مجموع حدود ۷۰ درصد از ثبت اختراعات جهانی و فعالیتهای سرمایهگذاری خطرپذیر را تشکیل میدهند که نقش محوری آنها را در شکلدهی به آینده نوآوری برجسته میکند.
این گزارش میگوید که «رشد تحقیق و توسعه به کمترین سرعت خود از زمان بحران مالی جهانی رسیده است و معاملات سرمایهگذاری خطرپذیر جهانی از رکود شدید سال ۲۰۲۳ بهبود نیافتهاند.»
بر اساس این گزارش چین در مسیر تبدیل شدن به بزرگترین هزینهکننده تحقیق و توسعه است و سال گذشته با حدود یک چهارم از کل درخواستهای ثبت اختراع بینالمللی، بیشترین تعداد درخواستهای ثبت اختراع بینالمللی را به خود اختصاص داده.
این مطالعه خاطرنشان میکند که ابررایانههای سبز در حال ثبت رکوردهای جدید بهرهوری هستند و قیمت باتریها کاهش یافته که این امر گذار به انرژی پاک را تسریع میکند.